Een land stort zelden in met één klap. Het brokkelt stap voor stap en pijler voor pijler af. In 2028 wil Nederland box 3 ingrijpend veranderen. Het huidige systeem verdwijnt. In plaats daarvan komt er een belasting van 36 procent op het ‘werkelijke’ rendement. Op papieren winst. Dus op waardestijgingen die nog niet zijn verzilverd. Op fictieve onzin.
De aanleiding is het arrest van de Hoge Raad uit 2021. Het oude forfaitaire stelsel zou in strijd zijn met het eigendomsrecht. De politiek beloofde een eerlijker systeem. Belasting over wat mensen echt verdienen. De Tweede Kamer stemde al in. Nu is de Eerste Kamer aan zet. Laat deze nachtmerrie nu ophouden. Want zelfs op papier klopt er helemaal niks van. Maar laten we voor het gemak even meegaan met het idee.
Een vrijstelling van ongeveer 1.800 euro per persoon. Verliezen aftrekbaar boven 500 euro. Vastgoed en sommige startupaandelen belast bij verkoop. Technisch. Precies. Redelijk. Maar dit is geen theoretische correctie. Dit is een fundamentele koerswijziging die zo corrupt is als de pest. Nederland werd groot door kapitaal te beschaven. Ondernemers namen risico. De overheid bood voorspelbare regels. Spaarders bouwden buffers op. In ruil daarvoor kregen we stabiliteit, welvaart en sterke publieke voorzieningen. Dat evenwicht staat nu onder druk.
Wie jaarlijks belasting heft op ongerealiseerde winst, maakt de staat tot stille mede-eigenaar. Stijgt een ETF op papier, dan eist de fiscus 36 procent. Ook als er geen euro is verkocht. Ook als het geld vastzit. Ook wanneer het nooit datgene gaat opleveren wat berekend wordt. Een ondernemer die tijdelijk overtollig kapitaal in aandelen parkeert, moet mogelijk stukken verkopen om de aanslag te betalen. Of geld weghalen uit zijn bedrijf. Geduldige investeringen worden nerveus kapitaal. Dat raakt de economie. Want groei begint bij kapitaalvorming. Innovatie vraagt om spaargeld dat risico durft te nemen.
Word nu in hemelsnaam wakker! Nederland is geen Amerika of China. We concurreren op rechtszekerheid, kennis en betrouwbaarheid. Verander die spelregels en kapitaal beweegt. De Verenigde Staten belasten vermogenswinst vooral bij realisatie. Andere EU-landen ontzien langetermijnbezit ruimer. Als Nederland jaarlijks 36 procent op papieren waardestijging heft, is het signaal helder. De staat gaat voor. Dat raakt niet alleen miljonairs. Ook mkb’ers.
Tweeverdieners met een beleggingsrekening voor hun kinderen. Zelfstandigen zonder royaal pensioen. In Box 3 zit de buffer van de middenklasse. Wie jaarlijks niet alleen het rendement maar ook de waardestijging belast, knabbelt aan die buffer. Minder opgebouwd vermogen betekent minder toekomstige opbrengst. Op termijn zelfs minder belastinginkomsten.
Maar het gaat om meer dan geld. De liberale rechtsstaat rust op een contract. Burgers betalen belasting. De staat beschermt eigendom en vrijheid. Eigendom is niet absoluut, maar wel stabiel. Als papieren winst jaarlijks wordt afgeroomd, wordt bezit voorwaardelijk. Dat tast vertrouwen aan. Mensen die zich structureel uitgeknepen voelen, haken af. Of vertrekken.
Nederland staat voor grote uitdagingen. Religieus en ideologisch extremisme. Klimaat. Vergrijzing. Kunstmatige intelligentie. Woningnood. Juist dan is stabiliteit cruciaal. Ga door met deze Box 3-wijzigingen en de laatste pijler valt om. Oftewel de hoeksteen van deze samenleving. Welkom communistische heilstaat.
Voorstanders noemen het voorstel rechtvaardig. Maar zeg nou zelf: wat is er rechtvaardig aan deze rekensom? Het gaat om prikkels, gedrag en om de vraag of je sparen en investeren beloont of ontmoedigt. In de Eerste Kamer ligt straks de beslissing. Onder leiding van voorzitter Mei Li Vos wordt bepaald of deze nachtmerrie wordt doorgezet. In de Tweede Kamer sturen fractieleiders als Geert Wilders, Jesse Klaver, Dilan Yesilgöz en Rob Jetten het debat. Zij beslissen over meer dan een belastingtarief.
Een land kan namelijk hoge belastingen verdragen als groei sterk is en regels voorspelbaar zijn. Maar een land floreert niet als het wantrouwen uitstraalt tegenover wie spaart, investeert en risico neemt. Kapitaal beweegt. Talent beweegt sneller. Wie de laatste pijler van particulier vermogen ondergraaft, moet niet verbaasd zijn als de constructie begint te kraken. Dit is de finale waarschuwing.
